ΜΗΧΑΝΙΚΟΙ ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΑΣ ΚΑΙ ΓΕΩΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ-ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗ ΗΘΙΚΗΣ ΒΛΑΒΗΣ

Με την 1194/2026 απόφαση του Διοικητικού Πρωτοδικείου Αθηνών αναγνωρίζεται χρηματική ικανοποίηση ηθικής βλάβης κυμαινόμενη από 1.900€ έως και 2.500€ ανά ενάγοντα (αναλόγως του χρόνου αποφοίτησής του) Μηχανικό Τοπογραφίας και Τοπογραφίας και Γεωπληροφορικής λόγω της εξακολουθητικής άρνησης του Ελληνικού Κράτους να τους απονείμει επαγγελματικά δικαιώματα:

“15. Επειδή, η Διοίκηση είχε, διαχρονικά, με βάση τις διατάξεις των άρθρων 25 παρ. 2 περ. γ΄ του ν. 1404/1983, 18 παρ. 2 του ν. 3794/2009, 46 παρ. 3 και 4 του ν. 4485/2017 και 257 του ν. 4610/2019, ορθά ερμηνευόμενες, ενόψει και του σκοπού τους και του άρθρου 5 παρ. 1 του Συντάγματος, την υποχρέωση να ρυθμίσει κανονιστικά, μέσω της έκδοσης προεδρικών διαταγμάτων τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων μηχανικών ΤΕ (τεχνολογικής εκπαίδευσης) των Τ.Ε.Ι., μεταξύ των οποίων συγκαταλέγονται και οι τοπογράφοι μηχανικοί και μηχανικοί τοπογραφίας και γεωπληροφορικής των σχολών τεχνολογικών εφαρμογών των ΤΕΙ, ανεξάρτητα εάν αυτοί έλαβαν πτυχίο πριν ή μετά την ένταξη (το έτος 2001) των εν λόγω Ιδρυμάτων στην ανώτατη εκπαίδευση (πρβ. ΣτΕ 2073/2022 7μ σκ. 12). Μάλιστα, τα προεδρικά αυτά διατάγματα, ειδικά όσον αφορούν την κατηγορία των πτυχιούχων ΤΕΙ του ν. 1406/1983, συνιστούν, τον προβλεπόμενο στην διάταξη του άρθρου 16 παρ. 7 του Συντάγματος εκτελεστικό νόμο, ενώ, για τους μεταγενέστερους της ανωτατοποίησης πτυχιούχους ΤΕΙ, συνταγματική υποχρέωση από τις διατάξεις των άρθρων 5 παρ. 1 και 16 παρ. 5 του Συντάγματος, ως προϋπόθεση για τη συμμετοχή τους στην οικονομική ζωή της Χώρας με βάση τα προσόντα που απέκτησαν (ΣτΕ 2409-2407/2022 σκ. 13). Την υποχρέωσή της αυτή παρέλειψε, η Διοίκηση, με την πάροδο εύλογου χρόνου από την ακύρωση με την απόφαση 678/2005 της Ολομέλειας του ΣτΕ των διατάξεων της παρ. 2 του άρθρου 1 του π.δ/τος 318/1994 (πρβ. ΣτΕ 4917/2012 σκ. 11). Η παράλειψη αυτή συνεχίζεται επί μακρόν και υπό την ισχύ όλων των προαναφερόμενων σχετικών εξουσιοδοτικών διατάξεων (βλ. ΣτΕ 2073/2022 7μ σκ. 13). Η πιο πάνω παράλειψη απομείωσε τις επαγγελματικές δυνατότητες των εναγόντων. Για το συμπέρασμα αυτό λαμβάνεται υπόψη ότι πριν την ένταξη των ΤΕΙ στην ανώτατη εκπαίδευση οι κάτοχοι πτυχίου ΑΕΙ δραστηριοποιούνταν, καταρχήν, σε όλο το εύρος του αντίστοιχου επαγγέλματος, ενεργώντας όλες τις δυνατές επαγγελματικές πράξεις, πλην διαφορετικής νομοθετικής ρύθμισης, ενώ αντίθετα, οι απόφοιτοι των ΤΕΙ, δεν μπορούσαν να εξομοιωθούν νομοθετικά μαζί τους στον αντίστοιχο επαγγελματικό τομέα, διότι η εξομοίωση αυτή θα αναιρούσε την ποιοτική διάκριση μεταξύ ανώτατης και ανώτερης εκπαίδευσης (πρβ. ΣτΕ 4917/2012 σκ. 5), αλλά και μετά την πιο πάνω ένταξη, ο τεχνολογικός τομέας της ανώτατης εκπαίδευσης, εξακολούθησε να διαφοροποιείται από τον πανεπιστημιακό τομέα της, ως προς τον ρόλο και την αποστολή του, και εξαιτίας της διαφοροποίησης αυτής δεν εξομοιώθηκαν τα επαγγελματικά δικαιώματα των αντίστοιχων πτυχιούχων (πρβ. ΣτΕ 2073/2022 7μ σκ. 11). Σχετικά, στην υποπαράγραφο ΙΓ.12 της παραγράφου ΙΓ του άρθρου 1 του ν. 4254/2014 (Α’ 85/7.4.2014), όπως ο τίτλος και οι παράγραφοι 1 και 2 της υποπαραγράφου αντικαταστάθηκαν με το άρθρο 29 του ν. 4439/2016, (Α΄ 222/30.11.2016), ορίζεται ότι «1. Η ελεύθερη άσκηση του επαγγέλματος του Διπλωματούχου Μηχανικού, κατά ειδικότητα, επιτρέπεται μόνο: α. στους κατόχους διπλώματος Μηχανικού αντιστοίχου της ειδικότητάς τους, των πολυτεχνικών σχολών ή τμημάτων πολυτεχνικών σχολών πανεπιστημιακών ιδρυμάτων ανώτατης εκπαίδευσης της ημεδαπής ή ισοτίμων σχολών της αλλοδαπής, β. σε όσους έχει αναγνωριστεί το δικαίωμα ασκήσεως του επαγγέλματος του Διπλωματούχου Μηχανικού, σύμφωνα με τις διατάξεις του Π.δ. 38/2010 (Α΄ 78), ‘‘Προσαρμογή της Ελληνικής νομοθεσίας στην Οδηγία 2006/36/ ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 7ης Σεπτεμβρίου 2005’’, όπως ισχύει.». Η πιο πάνω παράλειψη συνιστά ταυτόχρονα και παραβίαση των συνταγματικών δικαιωμάτων των εναγόντων στην εργασία (άρθρο 22 παρ. 1 του Συντάγματος) και στην ακώλυτη και ισότιμη συμμετοχή στην οικονομική ζωή της χώρας (άρθρα 4 παρ. 1 και 5 παρ. 1 του Συντάγματος) (πρβ. ΣτΕ 2073/2022 7μ σκ. 13, 904-903/2025 σκ. 11 και 10 αντίστοιχα). Επιπρόσθετα, κατά τα δεδομένα της κοινής πείρας, τα παραπάνω προκάλεσαν ψυχική ταλαιπωρία και ανασφάλεια στους ενάγοντες ως προς την επαγγελματική τους αποκατάσταση. Κατά συνέπεια, η επίμαχη παράλειψη ήταν ικανή, κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων, και πράγματι επέφερε ηθική βλάβη στους ενάγοντες, κατά τα τελευταία πριν την άσκηση της αγωγής τους πέντε έτη, για όσους είχαν ήδη αποφοιτήσει, και κατά το αντίστοιχο χρονικό διάστημα από την αποφοίτησή τους, για όσους (3η, 19ος, 21ος, 22ος, 28ος, και 49η) αποφοίτησαν πιο πρόσφατα. Με βάση τα παραπάνω συντρέχουν οι προϋποθέσεις ευθύνης του εναγόμενου για χρηματική ικανοποίηση των εναγόντων κατά τα άρθρα 105 ΕισΝΑΚ και 932 του ΑΚ (πρβ. ΣτΕ 2544/2013 7μ). Εξάλλου, η σχετική αξίωσή τους, έχοντας ως περίοδο αναφοράς τα πέντε τελευταία πριν την άσκηση της αγωγής τους έτη, δεν έχει υποπέσει στην πενταετή παραγραφή του άρθρου 140 παρ. 1 του ν. 4270/2014, εφόσον η παράλειψη του εναγόμενου συνεχιζόταν, και κατά τα έτη αυτά, προκαλώντας τους αντίστοιχη ηθική βλάβη, και, άρα (πρβ. ΣτΕ 80/2013 7μ σκ. 9, αλλά και ΣτΕ 1827/2020 σκ. 10 και 11, και, επίσης, ΑΠ 136/1989, 49/1990 Ολομ., 832/2008, 1730/2010,1604/2014, 846/2021, 1223/2021 καθώς και ΣτΕ 1214/2002 σκ. 14) ο χρόνος παραγραφής για την αξίωση από την ηθική βλάβη κάθε έτους αρχίζει, κατά το άρθρο 141 του ίδιου νόμου, από το τέλος του, ενώ, ακόμη και για το παλαιότερο έτος 2020, διακόπηκε με την επίδοση της αγωγής στις 27.3.2025, χωρίς να έχει, κατά τον χρόνο αυτόν, συμπληρωθεί (βλ. ΔΕφΑθ. 671/2021 σκ. 8, 2811/2002). Κατά συνεκτίμηση, τέλος, του είδους της βλάβης των εναγόντων, που αφορά σε συνταγματικά κατοχυρωμένα δικαιώματά τους (επαγγελματική ελευθερία, εργασία, ακώλυτη και ισότιμη συμμετοχή στην οικονομική και κοινωνική ζωή της Χώρας), του μακρού, πέραν κάθε εννοίας κράτους δικαίου, χρονικού διαστήματος της παράλειψης (πρβ. ΣτΕ Τριμελές Συμβούλιο Συμμόρφωσης άρθρου 2 ν. 3068/2002, πρακτικό 2/2025), του ότι για τους πτυχιούχους των ΤΕΙ του ν. 1404/1983, η παράλειψη αφορά σε εκτελεστικό του άρθρου 16 παρ. 7 του Συντάγματος πδ, του χρόνου κατά τον οποίο καθένας από τους ενάγοντες κρίθηκε άξιος πτυχίου από τη Σχολή του, δικαιούνται, ως χρηματική ικανοποίηση, για την ηθική βλάβη τους, καθένας από τους 25η και 48η το ποσό των 2.500 ευρώ, καθένας από τους 1η, 9ο, 16ο, 24η, 29η, 31ο, 32ο, 35η, 42ο και 43η το ποσό των 2.400 ευρώ, καθένας από τους 6ο και 20η το ποσό των 2.300 ευρώ, καθένας από τους 4η, 7ο και 26η το ποσό των 2.200 ευρώ, καθένας από τους 5ο, 11η, 12ο, 15η, 23η, 27ο, 33η, 38ο, 39ο και 40ο το ποσό των 2.100 ευρώ, καθένας από τους 2η, 8η, 10ο, 13ο, 14η, 17ο, 18ο, 30ο, 34η, 36ο, 37ο, 41ο, 44η, 45ο, 46η, 47η και 50ο το ποσό των 2.000 ευρώ και καθένας από τους 3η, 19ο, 21ο, 22ο, 28ο και 49η το ποσό των 1.900 ευρώ (πρβ. ΔΕφΑθ. 671/2021 σκ. 11).”