ΔΗΜΟΤΙΚΑ ΤΕΛΗ ΚΑΘΑΡΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΦΩΤΙΣΜΟΥ

Με την ΣτΕ 373/2026 απερρίφθη αίτηση ακύρωσης κατά απόφασης Δημοτικού Συμβουλίου που επαύξησε τα δημοτικά τέλη καθαριότητας και φωτισμού. Η απόφαση εν τούτοις έχει κρίσιμες και ενδιαφέρουσες ερμηνευτικές σκέψεις:

Με την ΣτΕ 373/2026 κρίθηκε ειδικότερα, ότι είναι νόμιμος ο καθορισμός κοινού ειδικού συντελεστή τέλους καθαριότητας και φωτισμού για διαφορετικές κατηγορίες οικονομικών δραστηριοτήτων, όταν από συγκεκριμένα στοιχεία προκύπτει ότι αυτές επιβαρύνουν σε αντίστοιχο βαθμό τις ανταποδοτικές υπηρεσίες του Δήμου. Η νομική μορφή του υπόχρεου δεν αποτελεί αυτοτελές κριτήριο διαφοροποίησης του συντελεστή. Δεν απαιτείται ακριβής εξατομικευμένη αντιστοιχία μεταξύ του ύψους του τέλους και της πραγματικής χρήσης των δημοτικών υπηρεσιών, ενώ η ιδιωτική διαχείριση αποβλήτων δεν αποκλείει την επιβολή του τέλους.

Κατά την ΣτΕ 373/2026, πρέπει να υπάρχει κατά προσέγγιση αναλογική σχέση μεταξύ των εσόδων από το τέλος και των δαπανών των αντίστοιχων δημοτικών υπηρεσιών. Η απόφαση του δημοτικού συμβουλίου πρέπει να στηρίζεται σε επίκαιρα και συγκεκριμένα στοιχεία για τα προβλεπόμενα έσοδα και έξοδα. Δεν απαιτείται εν τούτοις ακριβής αντιστοιχία του τέλους με τις υπηρεσίες που πράγματι χρησιμοποιεί κάθε επιχείρηση. Αρκεί η δυνατότητα/ετοιμότητα του Δήμου να παρέχει τις υπηρεσίες. Επομένως, η υποχρέωση καταβολής του τέλους δεν εξαρτάται κατ’ ανάγκη από το αν ο συγκεκριμένος υπόχρεος χρησιμοποιεί πράγματι τις δημοτικές υπηρεσίες ούτε από ακριβή εξατομικευμένο υπολογισμό του κόστους που προκαλεί.

Ο Δήμος στην υπόθεση που κρίθηκε από τη ΣτΕ 373/2026 είχε προϋπολογίσει δαπάνες καθαριότητας και ηλεκτροφωτισμού περίπου 10,22 εκατ. ευρώ, έναντι εκτιμώμενων εσόδων περίπου 9,36 εκατ. ευρώ. Το ΣτΕ έκρινε ότι από τα στοιχεία αυτά προέκυπτε η απαιτούμενη κατά προσέγγιση αναλογική σχέση εσόδων–δαπανών. Κρίθηκε επίσης νόμιμη, στη συγκεκριμένη περίπτωση, η υπαγωγή της αιτούσας στην ίδια κατηγορία συντελεστή με τις βιομηχανίες.
Το κρίσιμο στοιχείο δεν ήταν η νομική μορφή της επιχείρησης, αλλά η φύση και η έκταση της οικονομικής δραστηριότητάς της και ο εκτιμώμενος βαθμός επιβάρυνσης των δημοτικών υπηρεσιών. Το Δικαστήριο δέχθηκε ότι οι δραστηριότητες της αιτούσας είχαν, κατ’ ουσίαν, χαρακτηριστικά που επέφεραν αντίστοιχα μεγάλη επιβάρυνση των υπηρεσιών με εκείνη των βιομηχανιών. Τέλος κατά το ΣτΕ, η ιδιωτική διαχείριση μέρους των αποβλήτων δεν απαλλάσσει από το δημοτικό τέλος.
Το ότι μια επιχείρηση διαθέτει δικά της μέσα ή αναθέτει σε ιδιωτικό φορέα τη διαχείριση αποβλήτων δεν αποκλείει την επιβολή του ανταποδοτικού τέλους, αφού αυτό δεν εξαρτάται αποκλειστικά από την πραγματική χρήση της συγκεκριμένης υπηρεσίας από τον υπόχρεο.